Kiểm toán chu trình mua hàng và thanh toán trong quy trình kiểm toán BCTC

Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 1.1.4. Phng phỏp kim toỏn BCTC Kim toỏn BCTC hng ti vic by t ý kin trờn c s cỏc bng chng kim toỏn, cú c nhng bng chng ny, KTV cn vn dng cỏc phng phỏp k thut nghip v c th nhm t c mc tiờu kim toỏn t ra. Xột trờn gúc quỏ trỡnh ghi chộp x lý, kim soỏt cỏc nghip v kinh t phỏt sinh phn ỏnh vo BCTC ngi ta chia ra hai loi phng phỏp kim toỏn ú l phng phỏp kim toỏn c bn v phng phỏp kim toỏn tuõn th. 1.1.4.1. Phng phỏp kim toỏn c bn (th nghim c bn) Phng phỏp kim toỏn c bn l phng phỏp kim toỏn c thit k, s dng thu nhp cỏc bng chng kim toỏn cú liờn quan n s liu do k toỏn cung cp. c trng c bn ca phng phỏp ny l mi th nghim, phõn tớch, ỏnh giỏ u da vo s liu do k toỏn cung cp. Phng phỏp kim toỏn c bn gm k thut phõn tớch v k thut kim tra chi tit. K thut phõn tớch l vic xem xột s liu trờn BCTC thụng qua mi quan h v t l gia cỏc ch tiờu trờn BCTC. K thut ny giỳp KTV khai thỏc bng chng kim toỏn nhanh chúng thụng qua vic xỏc nh nhng sai lch v thụng tin, nhng ch tiờu bt thng trờn BCTC t ú KTV xỏc nh mc tiờu, phm vi, quy mụ, khi lng cụng vic cn thc hin. K thut kho sỏt chi tit cỏc nghip v v s d ti khon K thut kho sỏt chi tit nghip v l k thut xem xột cỏc nghip v t khi phỏt sinh n khi lp BCTC. K thut kho sỏt chi tit s d ti khon l k thut tỡm cỏc c s dn liu ca s d cỏc ti khon. Vic s dng kt hp hai k thut ny cho phộp KTV cú th d dng phỏt hin ra nhng gian ln v sai sút trong quỏ trỡnh ghi chộp v x lý s liu. ng thi nú khng nh v tng thờm tin cy ca nhng bng chng ó thu thp, 11 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 t ú KTV quyt nh cú m rng hay thu hp quy mụ mu kim toỏn cn th nghim. 1.1.4.2. Phng phỏp kim toỏn tuõn th (th nghim kim soỏt) Phng phỏp kim toỏn tuõn th l phng phỏp kim toỏn c thit k v s dng thu nhp cỏc bng chng v tớnh thớch hp v hiu qu ca h thng KSNB. c trng c bn ca phng phỏp ny l mi th nghim phõn tớch, ỏnh giỏ v kim tra u da vo quy ch KSNB ca doanh nghip. Do vy iu kin ỏp dng i vi phng phỏp ny l h thng KSNB ca doanh nghip phi mnh, hiu qu v KTV cú th tin tng vo h thng KSNB ú. Phng phỏp kim toỏn tuõn th gm k thut kim tra cỏc h thng v th nghim chi tit v kim soỏt. K thut kim tra cỏc h thng l vic kim tra chi tit mt lot cỏc nghim v cựng loi ghi chộp t u n cui ca mt h thng xem xột ỏnh giỏ cỏc bc kim soỏt trong h thng KSNB ca doanh nghip. Th nghim chi tit v kim soỏt l cỏc th nghim c tin hnh thu thp cỏc bng chng v s hu hiu ca cỏc quy ch KSNB trong doanh nghip. Trong quỏ trỡnh thc hin kim toỏn, KTV luụn phi kt hp cht ch hai phng phỏp ny vỡ phm vi v mc vn dng phng phỏp kim toỏn c bn tu thuc vo tớnh hiu qu ca h thng KSNB doanh nghip; Trong khi ú vic ỏnh giỏ tớnh hiu qu ca h thng KSNB li c thc hin bi phng phỏp kim toỏn tuõn th. 1.2. Chu trỡnh mua hng thanh toỏn v hch toỏn chu trỡnh 1.2.1. Bn cht ca chu trỡnh mua hng thanh toỏn. Chu trỡnh mua vo v thanh toỏn gm cỏc quyt nh v cỏc quỏ trỡnh cn thit cú hng hoỏ v dch v cho quỏ trỡnh hot ng sn xut kinh doanh ca doanh nghip. Chu trỡnh thng c bt u bng vic lp mt n t mua ca ngi cú trỏch nhim ti b phn cn hng hoỏ hay dch v v kt thỳc bng vic thanh toỏn cho nh cung cp v hng hoỏ hay dch v nhn c. 12 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 Quỏ trỡnh mua vo ca hng hoỏ hay dch v bao gm nhng khon mc nh nguyờn vt liu, mỏy múc thit b, vt t, in nc, sa cha v bo trỡ, nghiờn cu v phỏt trin Chu trỡnh ny khụng bao gm quỏ trỡnh mua v thanh toỏn cỏc dch v lao ng hoc nhng s chuyn nhng v phõn b ca chi phớ bờn trong t chc. 1.2.2. Chc nng ca chu trỡnh mua hng v thanh toỏn Cỏc chc nng ca chu trỡnh c bn n theo trỡnh t m chỳng phỏt sinh trong mt chu trỡnh nghip v in hỡnh. Chu trỡnh mua vo v thanh toỏn thng bao gm 4 chc nng c bn sau: 1. X lý cỏc n t hng hoỏ hay dch v 2. Nhn hng hoỏ hay dch v 3. Ghi nhn cỏc khon n ngi bỏn 4. X lý v ghi s cỏc khon thanh toỏn cho ngi bỏn * X lý cỏc n t hng hoỏ v dch v Lp n t hng gi cho nh cung cp õy c coi l im khi u ca chu trỡnh. Mu ca n t hng v s phờ chun quy nh ph thuc vo bn cht ca hng húa dch v v quy nh ca cụng ty. S phờ chun ỳng n nghip v mua hng l phn chớnh ca chc nng ny vỡ nú bo m hng húa v dch v c mua theo cỏc mc ớch ó c phờ chun ca cụng ty v trỏnh cho vic mua quỏ nhiu hoc mua cỏc mt hng khụng cn thit. Hu ht cỏc cụng ty cho phộp mt s phờ chun chung cho vic mua phc v cỏc nhu cu hot ng thng xuyờn nh hng tn kho mc cho phộp (phự hp vi nh mc hng tn kho). Cỏc trng hp cú th xy ra, cỏc ln mua ti sn thng xuyờn vt quỏ mt gii hn tin nht nh no ú cú th yờu cu s phờ chun ca Hi ng qun tr; cỏc mt hng c mua tng i khụng thng xuyờn, nh cỏc hp ng dch v di hn thỡ c phờ chun bng cỏc viờn chc nht nh; vt t v cỏc dch v cú giỏ tr thp hn mt giỏ tr quy nh thỡ c phờ chun bi qun c v trng phũng; v mt s loi nguyờn liu v vt t c t ng tỏi t hng bt c lỳc no chỳng mc gii hn n nh trc. Sau khi vic mua ó c phờ chun thỡ phi cú n t 13 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 mua hng húa hoc dch v. Mt n dt hng c gi cho ngi bỏn ghi rừ mt hng c th mt mc giỏ nht nh, c giao vo mt ngy quy nh. n t hng c xem nh mt chng t hp phỏp v c xem nh mt ngh mua hng húa hay dch v. Trong mt s trng hp khỏc, nu ngi mua va ngi bỏn mi cú quan h giao dch hoc thc hin nhng giao dch ln v phc tp thỡ ũi hi phi ký kt hp ng cung ng hng húa hay dch v nhm m bo vic thc hin cỏc quyn li v ngha v ca cỏc bờn tham gia hp ng. * Nhn hng hoỏ hay dch v Vic nhn hng hoỏ t ngi bỏn l mt im quyt nh trong chu trỡnh mua hng v thanh toỏn vỡ õy l thi im m ti ú bờn mua tha nhn khon n liờn quan i vi bờn bỏn trờn s sỏch ca h. B phn mua hng ca cụng ty s cn c vo n t hng tin hnh quỏ trỡnh kim soỏt thớch hp v mu mó, s lng, thi gian n v cỏc iu kin khỏc. Sau ú s ký nhn trờn phiu giao hng ca ngi bỏn, ng thi b phn ny cng lp bỏo cỏo nhn hng nh mt bng chng ca s nhn hng v s kim tra hng hoỏ. Mt bn sao thng c gi cho th kho th kho lm cn c nhn hng ghi vo phiu nhp kho v theo dừi trờn th kho v mt bn khỏc gi cho k toỏn cỏc khon phi tr thụng bỏo. ngn nga s mt mỏt v s lm dng thỡ iu quan trng l hng hoỏ phi c kim soỏt mt cỏch cht ch t lỳc nhn chỳng cho n khi chỳng c chuyn i. Nhõn viờn trong phũng tip nhn phi c c lp vi th kho v phũng k toỏn. Cui cựng, s sỏch k toỏn (k toỏn vt t v k toỏn chi phớ) s phn ỏnh vic chuyn giao trỏch nhim i vi hng hoỏ khi hng hoỏ c chuyn t phũng tip nhn qua kho v t kho vo quỏ trỡnh sn xut hay a i tiờu th. * Ghi nhn cỏc khon n ngi bỏn Vic ghi nhn ỳng n khon n ngi bỏn v hng hoỏ hay dch v nhn c l rt quan trng nờn ũi hi vic ghi s chớnh xỏc v nhanh chúng.Vic ghi s ban u cú nh hng quan trng n BCTC v n khon thanh toỏn thc t, do ú, k toỏn ch c phộp ghi vo cỏc ln mua cú c s hp lý theo s tin ỳng. 14 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 K toỏn cỏc khon phi tr thng cú trỏch nhim kim tra tớnh ỳng n ca cỏc ln mua vo v ghi chỳng vo s nht ký v s hch toỏn chi tit cỏc khon phi tr. Khi k toỏn cỏc khon phi tr nhn c hoỏ n ca ngi bỏn thỡ phi so sỏnh mu mó, giỏ, s lng, phng thc v chi phớ vn chuyn ghi trờn húa n vi thụng tin trờn n t mua (hoc hp ng) v bỏo cỏo nhn hng (nu hng ó v). Mt khỏc, k toỏn cỏc khon phi tr cn tớnh toỏn li cỏc phộp nhõn v phộp cng tng v c ghi vo hoỏ n. Sau ú, s tin c chuyn vo s hch toỏn chi tit cỏc khon phi tr. * X lý v ghi s cỏc khon thanh toỏn cho ngi bỏn i vi hu ht cỏc cụng ty, cỏc hoỏ n do k toỏn cỏc khon n phi tr lu gi cho n khi thanh toỏn. Thanh toỏn thng c thc hin bng u nhim chi, sộc hoc phiu chi lm thnh nhiu bn. Mt bn c gi cho ngi c thanh toỏn, mt bn sao c lu li trong h s theo ngi c thanh toỏn. Trờn c s ú k toỏn tin hnh ghi s nht ký chi tin, c s bỏo n vo s chi tit 112. 1.3. K toỏn chu trỡnh mua hng v thanh toỏn 1.3.1. Quy trỡnh hch toỏn k toỏn i vi chu trỡnh nghip v mua hng thanh toỏn Quy trỡnh hch toỏn k toỏn i vi chu trỡnh nghip v mua hng v thanh toỏn c th hin qua s 1.2: 15 TK 152,153,611 Website: http://www.docs.vn Email : lienhe@docs.vn Tel : 0918.775.368 S 1.1: Quy trỡnh hch toỏn nghip v mua hng thanh toỏn TK 111,112 TK151,152,153,156,611 TK 331 Thanh toỏn tin Mua 1.3.2. Chng t,cho ngi bỏn,cỏc ti khon liờn quan chu vt t, trỡnh mua hng v s sỏch v hoc ng n chu hng húa thanh toỏn trc tin TK 133 TK 515 Trong chu trỡnh mua hng hng Thu GTGT c khu tr doanh nghip s Chit khu thanh toỏn mua hng cv thanh toỏn, hu ht cỏc phi thanh toỏn tr vo n phi tr dng cỏc loi chng t, s sỏch v cỏc ti khon sau: TK 152,153,156,611,211 TK 211,213,241 Chng t: Chit khu thng mi, gim giỏ, hng mua S tin phi tr cho ngi nhn thu -tr li ngi bỏn tr vo n phic lp bi XDCB, sa s dng (nh b thnh sn Yờu cu mua: Ti liu tr ngi bỏn b phn cha ln TSC hon phn xut) ngh mua hng hoỏ v dch v. Trong mt s trng hp, cỏc TK 711 b phn trong kinh doanh cú th trc tip lp n t hng, TK 627,641,642 trỡnh phờ X lý cỏc khon n phi tr vng ch khụng Mua dch v duyt v gi choũi cung cp. ai nh - n t hng: lp li cỏc chi tit cú trong ngh mua, c gi cho nh cung cp hng hoỏ v dch v. - Phiu giao hng (biờn bn giao nhn hng hoỏ hoc nghim thu dch v): l ti liu c chun b bi nh cung cp. Phiu giao nhn phi c ký nhn bi khỏch hng chng minh s chuyn giao hng hoỏ (hay dch v) thc t. - Bỏo cỏo nhn hng: c b phn nhn hng lp nh mt bng chng ca vic nhn hng v s kim tra hng hoỏ (du hiu ca mt th tc kim soỏt). - Hoỏ n ca ngi bỏn: chng t nhn c t ngi cung cp hng, ngh thanh toỏn cho cỏc hng hoỏ dch v ó c chuyn giao. Mt hoỏ n thng bao gm cỏc chi tit sau: Tờn bờn bỏn v bờn mua, mó s thu. Chng loi hng hoỏ hay dch v. S lng. Giỏ n v. 16